X logowanie Zapomniałem hasła
 
 

 
Program edukacyjny Polskiego Instytutu Sztuki Filmowej kontakt Filmoteka Szkolna należy do
projekty
<< sierpień 2017 >>
010203040506
07080910111213
14151617181920
21222324252627
28293031

Równość, różność, demokracja – trzy pojęcia, które od wieków ludzkość stara się bardziej intuicyjnie bądź bardziej naukowo poznać i zdefiniować. Skąd ta potrzeba? Ponieważ oznaczają one fundamentalne wolności, prawa i obowiązki człowieka w społeczeństwie i w kulturze. Żądanie równości zakłada przede wszystkim równość wobec prawa, równość wobec praw politycznych, równość społeczną, ekonomiczną i moralną. Uznanie różności jednostek rodzi z kolei uprawnienia i zobowiązania dla określonych grup posiadaczy lub przedstawicieli danej cechy, własności, czy też kategorii dystynktywnej, np. płci, narodowości (przynależności etnicznej), kultury, religii, orientacji seksualnej, upośledzenia. Wreszcie demokracja, czyli termin wywodzący się z języka greckiego i kultury starożytnych Aten, opisujący rządy ludu. Nowożytny demokratyczny system polityczny opiera się na kilku zasadach: zasadzie suwerenności (suwerenem jest lud), zasadzie reprezentacji (demokracja pośrednia), zasadzie trójpodziału władzy (ustawodawcza, wykonawcza, sądownicza), zasadzie politycznej równości przyznającej każdemu obywatelowi jeden głos, a także prawie do politycznego uczestnictwa i zaangażowania, wyrażającego się w wolności słowa i zgromadzeń.

Filmy Śmierć prezydenta Jerzego Kawalerowicza oraz Sztandar Mirosława Kijowicza pokazują, jak uniwersalne idee równości, różności i demokracji przejawiają się w konkretnych sytuacjach, gestach i zachowaniach. W przypadku filmu Kawalerowicza jest to pieczołowicie zrekonstruowana rzeczywistość historyczna, czyli pierwsze lata II Rzeczypospolitej. W animowanym filmie Kijowicza stykamy się natomiast ze światem o niezidentyfikowanej przestrzeni i czasie, aczkolwiek kryjącym aluzję do faktycznie istniejących okoliczności polityczno-ideologicznych.

Zaproponowane do analizy i interpretacji filmy mówią o równości, różności i demokracji jako wartościach oraz ideałach. Jako wartościach,  które są trudne, ale możliwe do uobecnienia w rzeczywistości. Jako ideałach, które przegrywają z żywiołem życia, ale na swój sposób naturalnie przynależą do świata. W momencie ich zakwestionowania jako wartości i ideałów, rozpoczyna się proces wiodący do niesprawiedliwości, nietolerancji, autorytaryzmu, totalitaryzmu i przemocy. Konsekwencją tych zjawisk będzie zabójstwo demokratycznie wybranego, pierwszego polskiego prezydenta, Gabriela Narutowicza (Śmierć prezydenta) oraz unicestwienie indywidualności jednostki w Sztandarze.

Filmy Kawalerowicza i Kijowicza dowodzą, że kino – sztuka w ogóle – może być nośnikiem idei równości, różności i demokracji. Dzieła artystów stają się wtedy często diagnozą czasów, w których powstały i z tego względu głosem niejednokrotnie w historii poddawanym cenzurze albo krytyce ideologicznej.

Komentarz: Komentarz subiektywny - "Równość, różność, demokracja", reż. Karol Starnawski

Brak flashplayera

Get Adobe Flash player

Pozostałe komentarze

Komentarz subiektywny - "Równość, różność, demokracja", reż. Karol Starnawski
Komentarz prof. Eweliny Nurczyńskiej-Fidelskiej - "Równość, różność, demokracja"
nasze lekcje:
1. KINO MYŚLI
Struktura kryształu
Tango
2. MORALNOŚĆ KAMERY
Nienormalni
Z punktu widzenia nocnego portiera
3. OBSERWACJE CODZIENNOŚCI
Cześć Tereska
Rodzina człowiecza
4. KADRY PAMIĘCI
Jak być kochaną
... Portret własny
5. OBRAZY MAGICZNE
Historia kina w Popielawach
Oczy uroczne
6. FILMOWE PRZYPOWIEŚCI
Arka
Schody
Żywot Mateusza
7. SIŁA SYMBOLU
Chleb
Krótka historia jednej tablicy
Popiół i diament
8. METAFORY PRAWDY
Siedem kobiet w różnym wieku
Szczurołap
Wszystko może się przytrafić
9. MÓWIĆ NIE WPROST
Rejs
Urząd
10. BEZ KOMENTARZA?
Defilada
Egzamin dojrzałości
11. ROZDROŻA HISTORII
Człowiek z marmuru
Dokąd
12. ZAPISY PRZESZŁOŚCI
Fotoamator
Usłyszcie mój krzyk
13. WOKÓŁ NARODOWYCH STEREOTYPÓW
Eroica
"Ostry film zaangażowany" non camera
14. GORZKI ŚMIECH
Fotel
Zezowate szczęście
15. W KRZYWYM ZWIERCIADLE
Hydrozagadka
Polska Kronika Non-Camerowa Nr 1
16. WSPÓŁCZESNE LĘKI
Dług
Nasza ulica
17. PORTRETY ZBIOROWOŚCI
Jestem zły
Sól ziemi czarnej
18. MALI BOHATEROWIE
Abel, twój brat
Męska sprawa
19. MIĘDZY FIKCJĄ A RZECZYWISTOŚCIĄ
Exit
Ucieczka z kina "Wolność"
20. POEZJA I PROZA KINA
Aria dla atlety
Dziewczyny do wzięcia
21. KINO O KINIE
Amator
Ćwiczenia warsztatowe
22. GRY FILMOWE
Deja vu
Wyjście na jaw robotników kina z fabryki snów
23. MALARSKIE INSPIRACJE
Brzezina
Łagodna
24. NOWA ESTETYKA
Gry uliczne
Strojenie instrumentów
25. ESEJ FILMOWY
Iluminacja
Prekursor
26. KIM JESTEM
Gadające głowy
Zmruż oczy
27. RÓWNOŚĆ, RÓŻNOŚĆ, DEMOKRACJA
Sztandar
Śmierć prezydenta
28. W SPOŁECZEŃSTWIE
Ballada o kozie
Ssaki
Zdjęcia próbne
29. OBCY I SWÓJ
89 mm od Europy
Duże zwierzę
Dwaj ludzie z szafą
30. WOBEC TOTALITARYZMU
Kornblumenblau
Niedzielne igraszki
31. W KRĘGU TRADYCJI ROMANTYCZNEJ
Lawa
Pan Tadeusz. Księga I. Gospodarstwo
32. POLACY I ŻYDZI
Dworzec Gdański
Jeszcze tylko ten las
Przy torze kolejowym
33. NA PROGU DOJRZAŁOŚCI
Pas de deux
Zmory
34. NA STYKU KULTUR
Dolina Issy
Syberyjska lekcja
35. CZłOWIEK I SZTUKA
100 lat w kinie
Mój Nikifor
36. POLSKA W NOWYM OBYCZAJU
Gra
Wesele
37. NOWE SZATY MITU
Syzyf
Kanał
38. AKCJA, FABUŁA, WIDOWISKO
Oj, nie mogę się zatrzymać
Rękopis znaleziony w Saragossie
39. EKSPERYMENTY
Czerwone i czarne
Elementarz
Wojaczek
40. CZŁOWIEK OGOŁOCONY
Cicha przystań
W zawieszeniu
41. FILM WOBEC INNYCH SZTUK
Wesele
Bykowi chwała
Muzykanci
42. BYĆ I MIEĆ?
Moje pieczone kurczaki
Rezerwat
43. BUNTOWNICY, ODMIEŃCY, OUTSIDERZY
Generacja C.K.O.D.
Rysopis
44. CZŁOWIECZEŃSTWO W CZASACH PRÓBY
Dzięki niemu żyjemy
Miejsce urodzenia
Na melinę
45. RODZICE I DZIECI
Ojciec
Takiego pięknego syna urodziłam
Wśród nocnej ciszy
46. CZŁOWIEK RELIGIJNY
Dekalog, jeden
Dybuk
Katedra
47. KONFORMIZM PO POLSKU
Szkoła podstawowa
Trzeba zabić tę miłość
Żółw
48. JAK DZIAŁA GROTESKA
Krok
Ubu król
49. MOJE KORZENIE
Kraj urodzenia...
Ziemia obiecana
50. DZIECKO I HISTORIA
Poznań 56
Świadectwo urodzenia
51. PYTANIA GRANICZNE
33 sceny z życia
Diabeł
52. PIERWSZA MIŁOŚĆ
Głośniej od bomb
Pierwsza miłość
53. FILMOWE ANTYUTOPIE
Seksmisja
Przekładaniec
54. W CIENIU STAROŚCI
Dom starych kobiet
Pora umierać
Siostry