Lekcja 6

Filmowe przypowieści

Arka
reż.: Grzegorz Jonkajtys

Schody
reż.: Stefan Schabenbeck

Żywot Mateusza
reż.: Witold Leszczyński

Opracowanie: Anna Śliwińska

Materiały dodatkowe

Przeczytaj więcej

"Magazyn Filmowy" 1968, nr 18

Schody do nikąd

„Kino” 1968, nr 2

Portret z ptakiem i kamieniem

„Film” 1968, nr 7

Wygnanie z Arkadii

Olimpiada Wiedzy o Filmie i Komunikacji Społecznej

Przykładowe prace uczestników OWoFiKS wraz z omówieniem

Lektury uzupełniające

  • Janina Abramowska, Peregrynacja, [w:] „Przestrzeń i literatura”, J. Sławiński (red.), Wrocław 1978
  • Zygmunt Bauman, Tożsamość ze sklepu, tożsamość ze spiżarni, [w:] „W poszukiwaniu tożsamości. Humanistyczne rozważania interdyscyplinarne”, H. Mamzer (red.), Poznań 2007
  • Dariusz Czaja, Dlaczego jest tak, jak jest?„Kwartalnik Filmowy” 1997, nr 18
  • Krzysztof Demidowicz, Żywot Mateusza, „Film” 2001, nr 6
  • Konrad Eberhardt, Wygnanie z arkadii, „Film” 1968, nr 7
  • Mircea Eliade, Mity, sny i misteriaK. Kocjan (przekł.), Warszawa 1999
  • Mircea Eliade, Sacrum i profanum, R. Reszke (przekł.), Warszawa 1999
  • Aleksander Fiut, Pytanie o tożsamość, Kraków 1995 (tu: Wstęp)
  • Jerzy Giżycki, Droga do filmu animowanego. Mówi Stefan Schabenbeck, „Kino” 1969, nr 6
  • Jakub Godzimirski, Śmierć w kinie„Film na Świecie” 1987, nr 337-338
  • Mikołaj Halicki, Drugie odejście Mateusza, „Kino” 2001, nr 10
  • Władysław Kopaliński, Słownik mitów i tradycji kulturyWarszawa 2006
  • tu hasło:  Everyman
  • Witold Leszczyński, Mateusz to ja [w:] „Debiuty polskiego kina”, pod red.: Marka Hendrykowskiego, Konin 1998
  • Witold Leszczyński, Muzyka w filmie „Żywot Mateusza”, „Kino” 1968, nr 2
  • Piotr Litka, Śmierć bez starych dekoracji, „Kwartalnik Filmowy” 1999, nr 26-27
  • Dominika Makówka, Śladem współczesnego Noego, „Rzeczpospolita” 2005, nr 261
  • Bernard McElroy, Groteska i jej współczesna odmiana, M. B. Fedewicz (przekł.), [w:]Groteska, M. Głowiński (red.), Gdańsk 2003
  • Mariusz Miodek, Ku życiu i ku śmierci, „Film” 1986, nr 39
  • Georges Minois, Historia starości, K. Marczewska (przekł.), Warszawa 1995
  • Jean Onimus, Groteskowość a doświadczenie świadomości, K. Falicka (przekł.), „Pamiętnik Literacki” 1979, z. 4
  • Maciej Pawlicki, Żywot naiwnych mędrców, „Film” 1987, nr 34
  • Bożena Pikala-Tokarz, O arkadyjskości i antyarkadyjskości w polskiej poezji współczesnej, „Poezja” 1975, nr 1
  • Marta Raczek, Witold Leszczyński - przypadki i opowieści o ludziach poczciwych [w:] Autorzy kina polskiego, pod red.: Grażyny Stachówny, Joanny Wojnickiej, Kraków 2004
  • Jan Trznadlowski, Małe formy literackie, Wrocław 1977 tu: rozdział X  Bajka i przypowieść
  • Colin Wilson, Outsider, M. Traczewska (przekł.), Poznań 1992
  • Spotkania i rozmówki: Ze Stefanem Schabenbeckiem„Film” 1970, nr 21 Piotr Śmiałkowski, Ludzie i wirusy (wywiad z Grzegorzem Jonkajtysem), „Kino” 2007, nr 6
  • Starość. Wybór materiałów z VII Konferencji pracowników naukowych i studentów Instytutu Nauk o Literaturze Polskiej UŚA. Nawarecki, A. Dziadek (red.), Katowice 1995

Obejrzyj też

Tangoreż. Zbigniew Rybczyński, 1980

Film-parabola o powtarzalności losu ludzkiego.

Jabłka Adama, reż. Anders Thomas Jansen, 2005 

Korzystając z wątków biblijnych reżyser snuje opowieść o odkupieniu win.

Gerry, reż. Gus Van Sant, 2002 

Film-parabola pokazujący Beckettowską wizję świata pełnego oczekiwania na Godota, bohaterowie są everymanami, którzy nie mają biografii, przychodzą znikąd, odbywają podróż przez pustynię, która pozornie nie wnosi niczego nowego do ich życia.

Schody, reż. Zbigniew Rybczyński, 1987 

Reżyser w sposób symboliczny konfrontuje społeczeństwa dwóch mocarstw: USA i Rosji.

Stalker, reż. Andriej Tarkowski, 1979 

Opowieść science fiction, która służy za maskę do wypowiedzi na temat relacji międzyludzkich

Ofiarowanie, reż. Andriej Tarkowski, 1986

Historia ofiary, którą bohater chce złożyć Bogu, by uratować świat przed zagładą.

Źródło, reż. Ingmar Bergman, 1960

Historia o zbrodni i karze staje się pretekstem do przywołania myśli średniowiecznego chrześcijaństwa, w którym istniał jasny podział na Dobro i Zło.

Siódma pieczęć, reż. Ingmar Bergman, 1956 

Paraboliczna przypowieść o życiu i śmierci; obraz pełen odwołań do średniowiecznych symboli i wierzeń.