Lekcja 1

Kino myśli

Struktura Kryształu
reż.: Krzysztof Zanussi

Tango
reż.: Zbigniew Rybczyński

Opracowanie: Dr Agnieszka Morstin-Popławska

Tango

reż.: Zbigniew Rybczyński

Opis

TANGO - Z uwagi na eksperymentalny charakter filmu Rybczyńskiego nie sposób streścić, bo jest on pozbawiony tradycyjnej fabuły. W przestrzeni małego pokoiku pojawiają się kolejne figury: chłopiec z piłką, karmiąca matka, niemowlę, złodziej, pan z paczką, dziewczynka odrabiająca lekcje, kobieta niosąca zupę, mężczyzna jedzący zupę, gimnastykujący się młodzieniec, kobieta z zakupami, mężczyzna zmieniający żarówkę, kobieta czyszcząca rybę, dziewczyna robiąca toaletę, mężczyzna wynoszący śmieci, mundurowy, sprzątająca kobieta, podpity mężczyzna, mężczyzna i kobieta - goście, kobieta, całująca się para, dziewczyna, matka przewijająca niemowlę, raczkujące niemowlę, mężczyzna z gazetą, starszy mężczyzna z psem, staruszka. W kulminacyjnym momencie widzimy w kadrze 26 postaci. Każda z nich wykonuje wciąż tę samą czynność, nie wchodząc w drogę pozostałym. Osiągnąwszy stan maksymalnego zatłoczenia, pokój stopniowo pustoszeje, by wrócić do swej wyjściowej postaci.

Rok produkcji 1980
Produkcja Studio Małych Form Filmowych „Se-Ma-For”
Reżyseria Zbigniew Rybczyński
Scenariusz Zbigniew Rybczyński
Zdjęcia Zbigniew Rybczyński
Montaż Barbara Sarnocińska
Muzyka Mieczysław Janik
Czas trwania 8 min

O reżyserze

Zbigniew Rybczyński - Jeden z najwszechstronniejszych i najbardziej niezależnych twórców w historii polskiego kina; urodzony w 1949 roku w Łodzi, od 1983 roku mieszka i pracuje za granicą. Jako operator filmowy (dyplom PWSFTviT w Łodzi, 1973 rok) realizował zdjęcia do filmów Andrzeja Barańskiego, Wojciecha Wiszniewskiego, Grzegorza Królikiewicza. Spełnienia artystycznego poszukiwał jako twórca autorskich filmów animowanych, które realizował jeszcze na studiach, by od 1973 roku związać się ze Studiem Małych Form Filmowych „Se-Ma-For” w Łodzi, gdzie powstały m.in. Kwadrat (1972), Plamuz (1973), Zupa (1974), Nowa książka (1975), Oj, nie mogę się zatrzymać (1975), Święto (1976). W 1983 roku zdobył Oscara za Tango (1980) i osiedlił się w USA, gdzie zainteresował się najnowszymi technologiami: systemem wysokiej rozdzielczości (High Definition) oraz animacją komputerową. W latach 1987-1992 pracował we własnym studiu, gdzie stworzył zarówno wielokrotnie nagradzane autorskie filmy eksperymentalne, m.in. Schody (1987), Czwarty wymiar (1988), Orkiestra (1990), Kafka (1992), jak i filmy reklamowe oraz wideoklipy; w 1987 roku otrzymał Srebrnego Lwa w Cannes dla najlepszego teledysku za Imagine (1986). Po zamknięciu studia „Zbig Vision” powrócił do Europy i przez kilka lat tworzył w Niemczech, poświęcając się także pracy dydaktycznej. Od 2001 roku mieszka w USA.

Scena do analizy

Tym, co pozostaje zazwyczaj w pamięci widza po obejrzeniu Tanga jest obraz zatłoczonego przez postaci pokoju. Paradoksalnie jednak najwięcej znaczeń niosą ze sobą pierwsze i ostatnie ujęcia tego filmu, które przedstawiają jeszcze pusty oraz już opustoszały pokój. Sytuacji wyjściowej i rozwiązaniu utworu towarzyszy jednocześnie aura dziwnego napięcia, które choć najpierw przypomina „ciszę przed burzą” wcale nie zostaje rozładowane w finale. Gdy kobieta w czerni zabiera z pokoju piłkę napięcie utrzymuje się nadal, wcale nie wygasa, lecz domaga się kontynuacji, a więc ponownego obejrzenia Tanga. 

Siłą wyrazu tego nigdy niekończącego się filmu jest jego doskonała konstrukcja oddająca logikę rządzącą mechanizmem, który nazywamy życiem: jego zadziwiającą zdolność ciągłej metamorfozy i ciągłej regeneracji. Zgodnie z intencją reżysera Tango jest filmem, który płynie tak, jak płynie życie będąc symboliczną wizualizacją przechodzenia od stanu wyczekiwania do stanu spełnienia - od pozornej martwoty pustego pokoju do eksplozji ruchu, który zamiera, by odrodzić się znowu w trakcie kolejnego cyklu i kolejnej projekcji filmu.

Tango - sceny do analizy


Zobacz też