Różne sposoby zniewolenia człowieka

Anna Fatyga

ETAP EDUKACYJNY

gimnazjalna

PRZEDMIOT

język polski

CZAS

2 godziny lekcyjne

Metody pracy: 

  • praca z fragmentami filmu,
  • praca z tekstem,
  • elementy wykładu,
  • mapa mentalna,
  • praca w grupach

Cele:

Po zajęciach uczeń:

  • zna i rozumie znaczenie słów: zniewolenie, niewolnik,
  • potrafi wskazać różne sposoby zniewalania człowieka przez człowieka,
  • potrafi wskazać przykłady tekstów kultury podejmujących temat zniewalania człowieka,
  • umie ocenić znaczenie w życiu człowieka takich wartości jak: wolność, prawa człowieka, tolerancja, solidarność,
  • potrafi uwzględnić w interpretacji potrzebne konteksty (np. biograficzny, historyczny).

Słowo kluczowe: 

zniewolenie

Przebieg lekcji:

Przywitanie uczniów i wyjaśnienie tematyki zajęć. Wskazanie tekstów kultury, będących przedmiotem analizy. Przeczytaj uczniom (lub poproś jednego z uczniów o przeczytanie tekstu ks. Józefa Tischnera „Zniewolenie” (tekst zamieszczony w podręczniku do języka polskiego), pochodzącym z tomu wierszy „Filozofii dramatu” tegoż autora. Uczniowie analizują tekst, zastanawiają się nad tytułem wiersza, próbują go zinterpretować. W razie konieczności uzupełnij wiedzę uczniów mini – wykładem. Podziel uczniów na grupy, ich zadaniem będzie przygotowanie mapy mentalnej z wokół  pojęcia „zniewolenie”. Uczniowie prezentują swoją pracę. Podsumowując zapytaj uczniów o znane im teksty kultury podejmujące podobną tematykę (powieści, wiersze, filmy, dramaty, obrazy itp.) Zaproponuj uczniom analizę konkretnych tekstów kultury.

Schemat analizy:

  • problematyka utworu (filmu, obrazu),
  • sposób zniewolenia,
  • zniewalający i zniewalani.

Uwaga! Fragmenty tekstów literackich zamieszczone w podręczniku mogą zostać przeczytane w domu, natomiast fragmenty filmów (z pakietu „Filmoteka szkolna”) oraz kopia obrazu są przeznaczone do obejrzenia na lekcji.

  • Ryszard Kapuściński „Cesarz”
  • Andrzej Fidyk „Defilada” – sceny: powitanie na lotnisku oraz wizyta w przedszkolu
  • August Hoffmann von Vestenhof „Król Jehu”
  • George Owell „Rok 1984”
  • Andrzej Wajda „Człowiek z marmuru” – scena rozmowy Agnieszki z redaktorem.

Podsumowanie

Zainicjuj dyskusję: Czemu służy zniewalanie człowieka przez człowieka? Jak sytuacja  historyczna i polityczna wpływa na proces zniewalania jednostki?

Praca domowa:

Wykorzystując wnioski z lekcji, samodzielną lekturę oraz własne przemyślenia wypowiedz się pisemnie na temat: Zniewolenie – różne formy i znaczenie. Pracy trzeba nadać tytuł.