Przygody pewnego autka – rozmawiamy o filmie Lucjana Dembińskiego Maluch

Jolanta Bielecka

PRZEDMIOT

godzina wychowawcza, język polski, lekcja biblioteczna, wiedza o społeczeństwie, zajęcia artystyczne, zajęcia pozalekcyjne

CZAS

2 godziny

Cel ogólny:

Kształtowanie umiejętności odbioru wiersza oraz filmu animowanego jako tekstu kultury, oceny postępowania innych i odwoływania się w ocenie do przyjętych zasad i wartości, dbania o bezpieczeństwo związane z uczestnictwem w ruchu drogowym.

Cele szczegółowe:


Uczeń:

  • wymienia elementy prezentowanej fotografii;
  • uczestniczy w rozmowie dotyczącej obejrzanego filmu;
  • opowiada historię przedstawioną w obrazie Lucjana Dembińskiego;
  • szereguje wydarzenia ukazane w filmie według kolejności, w jakiej występowały;
  • wymienia cechy autka – bohatera filmu;
  • opisuje zachowanie głównego bohatera;
  • ocenia postępowanie głównej postaci;
  • odpowiada na pytania nauczyciela;
  • uzasadnia swoje zdanie;
  • rozumie znaczenie występujących w filmie znaków drogowych;
  • wyszukuje informacje na temat zasad ruchu ulicznego zawarte w wierszu Wiery Badalskiej;
  • rozwija umiejętność współpracy z innymi;
  • rozumie konsekwencje postępowania własnego oraz innych w odniesieniu do przyjętych norm i zasad;
  • ocenia swój poziom zainteresowania lekcją.

Metody i formy pracy:

  • pokaz,
  • elementy dyskusji i burzy mózgów,
  • rozmowa dydaktyczna,
  • praca z tekstem,
  • metoda ewaluacyjna – światła,
  • praca indywidualna, w parach i z całym zespołem

Środki dydaktyczne:

  • fotografia ukazująca ruch uliczny,
  • film Lucjana Dembińskiego Maluch,
  • zdjęcia – zrzuty z ekranu wybranych scen z filmu,
  • tablica/plansza/tablica multimedialna,
  • rysunki/zdjęcia przedstawiające znaki drogowe,
  • tekst wiersza Wiery Badalskiej Przechodzimy przez ulicę,
  • kartki w kolorach świateł ulicznych – czerwonym, żółtym i zielonym

Słowa kluczowe:

  • samochody,
  • maluch,
  • zasady (reguły, normy),
  • ruch uliczny,
  • znaki drogowe,
  • światła.

Przebieg zajęć

  1. Rozmowa z uczniami wprowadzająca w problematykę zajęć.
    Uczniowie przyglądają się dużemu zdjęciu wyświetlonemu przez nauczyciela na tablicy multimedialnej/ przyczepionemu do tablicy (załącznik nr 1), a następnie odpowiadają na pytania:

    Co ono przedstawia?
    Co można na nim dostrzec?

    Dzieci wymieniają elementy prezentowanej fotografii np.: samochody różnych marek, wielkości i przeznaczenia, ulica, idący chodnikiem ludzie, drzewa, znaki drogowe. Nauczyciel informuje, że za chwilę zostanie wyświetlony film, który nawiązuje do opisywanego zdjęcia. Prosi, by dzieci uważnie śledziły historię głównego bohatera.
  2. Projekcja filmu animowanego Lucjana Dembińskiego Maluch.
  3. Rozmowa z uczniami na temat filmu.
    Uczniowie rozmawiają z nauczycielem o filmie, odpowiadają na jego pytania:

    Co łączy zdjęcie, które oglądali na początku lekcji, z obrazem filmowym?

    Kim są bohaterowie filmu?

    Jak oni się zachowują?

    Kogo przypominają?

    Gdzie rozgrywają się wydarzenia ukazane w filmie?

    Kto jest jego głównym bohaterem?

    Nauczyciel zapisuje temat lekcji na tablicy, a uczniowie w zeszytach.
  4. Praca w parach, odtwarzanie historii małego autka.
    Uczniowie pracują w parach. Nauczyciel daje każdej parze uczniów kopertę z 14 zdjęciami z filmu (zrzutami z ekranu lub fotosami) ilustrującymi przygody głównego bohatera (załącznik nr 2) i prosi, by ułożyły je według kolejności, w której występowały. Po upływie czasu przeznaczonego na pracę w parach, chętni uczniowie informują, jak uszeregowali zdjęcia i dlaczego. Podchodzą do tablicy/planszy i przyczepiają właściwą fotografię. Przypominają, jakie wydarzenie przedstawia dany obrazek. Inne dzieci słuchają wypowiedzi kolegi/koleżanki i ewentualnie ją korygują. Nauczyciel czuwa nad prawidłowością wykonywanego zadania. W ten sposób powstaje ilustrowana historia przygód Malucha.
  5. Opis cech i ocena postępowania głównego bohatera.
    Nauczyciel przypomina, że po obejrzeniu filmu dzieci zauważyły, że jego bohaterowie – samochody – przypominają ludzi. Prowadzący zadaje pytania:

    Które zachowania aut są podobne do ludzkich?

    Jakie cechy można przypisać Maluchowi?

    Nauczyciel zapisuje propozycje uczniów (po ewentualnej korekcie) na tablicy, a dzieci w zeszytach (np. mały samochodzik – nieposłuszny, krnąbrny, leniwy, lekkomyślny, rezolutny, sprytny, zwinny, ciekawy, wesoły itp.).

    Następnie pyta:

    W jaki sposób autorzy filmu pokazują emocje, uczucia Malucha? (poprzez dźwięki, które naśladują krzyk, śmiech, płacz) obrazy – smutna „mina” i „oczy”, łzy, wyobrażanie siebie jako zwycięzcy w wyścigu)

    Dlaczego przygody autka nie zakończyły się dla niego dobrze?

    Jakich zasad nie przestrzegał Maluch?
  6. Prezentacja niektórych znaków drogowych.
    Dzieci, rozmawiając z nauczycielem, odpowiadają na pytania:

    O czym mówią znaki drogowe?

    Jakie znaki drogowe napotkał na swojej trasie mały samochodzik?

    Uczniowie opisują zapamiętane znaki, nauczyciel przypomina je dzieciom, pokazuje wygląd, objaśnia znaczenie – stacja benzynowa, nakaz jazdy w prawo, uwaga – przejazd kolejowy, skrzyżowanie dróg równorzędnych, parking, stop, zakaz wjazdu (załącznik nr 3).

    Dlaczego tych i innych znaków drogowych trzeba przestrzegać?
  7. Rozmowa o wierszu Wiery Badalskiej Przechodzimy przez ulicę.
    O przestrzeganiu zasad ruchu ulicznego mówi też wiersz Wiery Badalskiej. Nauczyciel wyświetla tekst wiersza na tablicy multimedialnej lub daje uczniom kartki z wydrukiem tekstu utworu. Prowadzący zajęcia głośno czyta wiersz, prosi uczniów o odpowiedzi na pytania:

    Do kogo zwraca się autorka?

    O jakich zasadach przypomina?

    Jak należy się zachować, by bezpiecznie przejść przez ulicę?
  8. Podsumowanie zajęć.
    Uczniowie odpowiadają na pytanie nauczyciela:

    Kiedy jeszcze, w jakich sytuacjach, należy przestrzegać przyjętych ogólnie zasad postępowania? (w trakcie zabawy, podczas rozgrywek sportowych, w szkole, w pracy, w podróży, w kontaktach z innymi ludźmi itp.)

    Jakim wyrazem o podobnym znaczeniu można zastąpić słowo zasady? (normy, reguły, prawidła)

    Dlaczego przestrzeganie tych zasad, norm, reguł jest ważne?

    Pod koniec lekcji nauczyciel daje każdemu z uczniów kartki w trzech kolorach (jak kolory świateł przy przejściu dla pieszych) – czerwonym, żółtym i zielonym i prosi, by na dany przez niego znak dzieci podniosły rękę z kartką w kolorze zielonym, jeśli lekcja im się podobała, wywołała ich zainteresowanie, żółtym, jeśli średnio byli nią zainteresowani i czerwonym, gdy zajęcia im się nie podobały, nie zainteresowały ich.

Praca domowa

  • W 6–10 zdaniach opowiedz przedstawioną w filmie Maluch historię małego autka (praca pisemna).
  • Wybierz i narysuj trzy znaki drogowe, które widzisz, idąc/jadąc do szkoły. Napisz, co one znaczą.