Konsumpcjonizm to nie tylko konsumpcja (Zygmunt Bauman) – rozważania wokół filmu „Gra” (2000) reż. Krzysztof Krauze

Anna Równy

PRZEDMIOT

wiedza o społeczeństwie

CZAS

45 minut

Cele zajęć:

cel ogólny

  • rozumienie zasad gospodarki rynkowej (uczeń rozumie procesy gospodarcze);

cele szczegółowe

  • rozbudzenie wśród młodzieży świadomości konsumenckiej;
  • uświadomienie zagrożeń wynikających z uczestnictwa we współczesnym świecie konsumpcjonizmu;
  • zachęcenie do asertywnego podejścia do oferty rynkowej;
  • wykorzystanie filmu fabularnego jako źródła wiedzy o współczesnym świecie.

Metody pracy: 

lekcja odwrócona, „burza mózgów”, rozmowa kierowana, praca z materiałem audiowizualnym, praca z tekstem źródłowym, praca w grupach.

Materiały dydaktyczne:

Pojęcia kluczowe: 

konsumpcjonizm, konsumpcja, świadomość konsumencka.

Przed zajęciami:

Zaloguj się do panelu nauczyciela na platformie www.filmotekaszkolna.pl i przejdź do zakładki Mój profil – Filmy dla uczniów – Zarządzaj kontami. Załóż konta swoim uczniom, tworząc login i hasło, np. login: a.kowalska, hasło: praca domowa, itd. Hasło może być takie samo dla całej klasy. Po wygenerowaniu kont, wybierz z listy film „Gra” i określ, na jaki czas udostępnisz go uczniom.

Przed planowanymi zajęciami podaj uczniom przygotowane loginy i hasła i zadaj pracę domową:

Obejrzyj film „Gra”, logując się na stronie www.filmotekaszkolna.pl i wypełnij kartę pracy.

Uwagi:

Do przeprowadzenia lekcji potrzebne będą: dostęp do internetu i posiadanie konta nauczyciela na platformie www.filmotekaszkolna.pl.

Przebieg zajęć:

1. Po podaniu tematu lekcji sprawdź pisemną pracę domową uczniów, zwracając szczególną uwagę na wyjaśnienie pojęcia konsumpcjonizm. Najbardziej aktywnych uczniów nagródź oceną. Zapowiedz, że na lekcji zajmiecie się tematem konsumpcji i jej zagrożeniami. Uczniowie zostaną również zapoznani z raportem Młodzi 2011http://www.obserwatoriumkultury.pl/files/study/raport_modzi_2011_copy2.pdf (s. 228 i inne, które mogą wzbogacić tok lekcji).

2. Zapytaj uczniów o ich wrażenia związane z obejrzanym w domu filmem. Zadaj pytanie: Czy dobra materialne zapewniają ludziom szczęście? Poproś o uzasadnienie zdania („burza mózgów”).

3. Odtwórz uczniom zamieszczony na platformie Filmoteki Szkolnej komentarz filmoznawcy prof. Tadeusza Szczepańskiego do filmu „Gra” [04:26-09:05]: http://filmotekaszkolna.pl/lekcja-temat,103,193

Wykorzystaj metodę rozmowy kierowanej i zapytaj uczniów:

  • Jakie problemy społeczne porusza film „Gra”?
  • W którym roku Krzysztof Krauze zrealizował swój film? Jaki obraz Polski się z niego wyłania?
  • Wymień procesy gospodarcze ukazane przez twórców filmu.
  • Jakie rekwizyty określisz fetyszami współczesnej cywilizacji?

4. Wyświetl uczniom tabelę zamieszczoną w raporcie Młodzi 2011 http://www.obserwatoriumkultury.pl/files/study/raport_modzi_2011_copy2.pdf (s. 228) i poproś o zapoznanie się z jej treścią. Po kilku minutach podziel uczniów na trzy grupy:

I grupa dokona analizy zachowań młodych konsumentów początku transformacji;

II grupa – dokona analizy zachowań młodych konsumentów po 10 latach od transformacji;

III grupa – dokona analizy zachowań młodych konsumentów po 20 latach (do 2011 roku)

i rozdaj im karty pracy (patrz: Załączniki – Karty pracy 1, 2 i 3).

Po 10 minutach poproś uczniów o zaprezentowanie efektów swoich działań.

Zadaj pytanie klasie, w jaki sposób postępujący rozwój kapitalizmu ułatwił życie Polakom, a w jaki sposób utrudnił?

Poproś, żeby uczniowie odnieśli wnioski do powyższej tabeli i własnych obserwacji.

Wnioski:

Wspólnie z uczniami zbuduj wnioski wynikające z przeprowadzonej lekcji:

Konsumpcja jako zjawisko społeczne wpisana jest w procesy gospodarcze i wiąże się z zasadami funkcjonowania gospodarki rynkowej. Obywatel powinien jednak mieć rozwiniętą świadomość konsumencką i wykształcony mechanizm asertywnego podejścia do oferty rynkowej. Może w tym być pomocny dziennik obserwacji budżetu domowego oparty na produktach i potrzebach niezbędnych i tych, które wiążą się z przyjemnościami i dobrami dodatkowymi.

Praca domowa:

Przygotuj pisemne argumenty do klasowej debaty na temat: Fetysz-gadżet-bajer czyli kult przedmiotu. Jakie korzyści gospodarcze, a jakie zagrożenia społeczne niosą?